Samuel Fosso

A Retrospective

Samuel Fosso

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "Tati", Le Chef (celui qui a vendu l'Afrique aux colons), 1997 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "Tati", La Femme américaine libérée des années 70, 1997 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "Black Pope ", 2017 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "ALLONZENFANS "de 2013 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "Le rêve de mon grand- père", 2003 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "Fosso Fashion ", 1999 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "70s Lifestyle ", 1975-78 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "70s Lifestyle ", 1975-78 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Archives from Studio Photo National, Samuel Fosso's studio in Bangui © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "African Spirits ", 2008 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "African Spirits ", 2008 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Samuel Fosso, Autoportrait. From the series "Tati", Le Golfeur 1997 © Samuel Fosso, courtesy Jean-Marc Patras / Paris

Eind 2022 reist de eerste grote overzichtstentoonstelling van de Frans-Kameroense fotograaf Samuel Fosso (1962, Kumba, Kameroen) naar Huis Marseille. Fosso’s werk, dat het midden houdt tussen fotografie en performance, neemt een centrale plaats in binnen de internationale hedendaagse kunstwereld. Nadat hij de burgeroorlog in Nigeria had overleefd, trok de jonge Fosso in bij zijn oom in Bangui in de Centraal-Afrikaanse Republiek, waar hij al op dertienjarige leeftijd zijn eigen fotostudio oprichtte. Na een werkdag vol opdrachten voor flatteuze portretten van klanten, experimenteerde Fosso voor zijn eigen plezier met zelfportretten. Hierin creëert hij een reeks van alterego’s die vrolijk ingaan tegen alle conventies rondom representativiteit. Zijn zelfportretten stellen Fosso in staat om zichzelf telkens opnieuw uit te vinden en beperkingen, die gewoonlijk worden opgelegd door maatschappij, geografie en tijd, vakkundig te omzeilen. Zo stelt zijn werk vragen over de consequenties van normen ten aanzien van representatie en identiteit, en viert het de vrijheid van meningsuiting. 

De overzichtstentoonstelling Samuel Fosso: A Retrospective in Huis Marseille bevat meer dan tweehonderd van Fosso’s werken: vintage prints van zijn vroege zwart-wit zelfportretten uit de jaren 1970, levendige kleurenseries uit de jaren 1990 waarin hij op speelse wijze Afrikaanse en Afro-Amerikaanse personages en archetypes neerzet, magistrale portretten van African Spirits uit begin 2000, waarin hij poseert als iconen van de pan-Afrikaanse bevrijdings- en burgerrechtenbewegingen, en recente projecten, waaronder een samenwerking met de Britse modeontwerpster Grace Wales Bonner. De tentoonstelling van Samuel Fosso, die een carrière van bijna vijftig jaaromspant, brengt voor het eerst al zijn belangrijke series in Nederland samen.

Samuel Fosso: A Retrospective is opgezet door het Maison Européenne de la Photographie (Parijs) en reist vervolgens door naar Huis Marseille en The Walther Collection (Neu-Ulm). Bij de tentoonstelling verschijnt Autoportrait, een publicatie van uitgeverij Steidl, waarin voor het eerst een uitgebreid overzicht wordt gegeven van Fosso’s oeuvre, aangevuld met essays en onderzoek door een aantal vooraanstaande wetenschappers en schrijvers. Het bevat bijdragen van Quentin Bajac, Simon Baker, Yves Chatap, Elvira Dyangani Ose, Chika Okeke-Agulu, Oluremi C. Onabanjo, Jean Marc Patras, Terry Smith, Claire Staebler, James Thomas en Artur Walther, alsmede een diepgaand gesprek tussen Samuel Fosso en Okwui Enwezor, die het boek redigeerde.